नेपाल टेलिकममा ठूलो परिवर्तन: अब डेटा सकिएपछि ब्यालेन्स नकाटिने, ‘वान टाइम केवाईसी’ र डिजिटल क्रान्तिको सुरुवात

२४ चैत, काठमाडौँ।

नेपालको दूरसञ्चार क्षेत्रमा एउटा ठूलो र प्रतिक्षित सुधारको लहर आएको छ। धेरै समयदेखि नेपाली उपभोक्ताहरूले भोग्दै आएको एउटा मुख्य समस्या भनेको डेटा प्याकेज सकिनेबित्तिकै मोबाइलमा रहेको मेन ब्यालेन्सबाट पैसा काटिनु (Pay As You Go) थियो।

अब भने सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रालयको सक्रियतामा नेपाल टेलिकम (NTC) ले यस समस्याको स्थायी समाधान निकाल्दै ग्राहकमुखी नयाँ सुविधाहरू सार्वजनिक गरेको छ।

यस लेखमा हामी नेपाल टेलिकममा हुन लागेका पछिल्लो सुधारहरू, नयाँ नियम र यसले आम उपभोक्तालाई कसरी फाइदा पुर्‍याउँछ भन्नेबारे विस्तृत चर्चा गर्नेछौँ।

१. डेटा प्रयोगमा नयाँ नियम: ९०% खपतपछि सूचना र ब्यालेन्स सुरक्षा

नेपाल टेलिकमका प्रयोगकर्ताहरूका लागि सबैभन्दा खुसीको खबर भनेको अब डेटा सकिएपछि स्वतः ब्यालेन्स काटिने छैन। सञ्चारमन्त्री डा. विक्रम तिमिल्सिनाको पहलमा यो प्रणाली लागू गर्ने तयारी अन्तिम चरणमा पुगेको छ।

९० प्रतिशत अलर्ट: अब प्रयोगकर्ताले लिएको डेटा प्याकेज ९० प्रतिशत खपत हुनेबित्तिकै प्रणालीले स्वचालित रूपमा एसएमएस वा सूचना पठाउनेछ। यसले ग्राहकलाई आफ्नो डेटा कति बाँकी छ र कहिले सकिँदैछ भन्ने जानकारी पहिल्यै दिनेछ।

पे–एज–यू–गो (PAYG) निष्क्रिय गर्ने विकल्प: डेटा सकिएपछि ब्यालेन्सबाट पैसा काट्ने कि नकाट्ने भन्ने छनोट अब ग्राहककै हातमा हुनेछ। ग्राहकले चाहेमा यो विकल्पलाई बन्द गर्न सक्नेछन्, जसले गर्दा प्याकेज सकिएपछि इन्टरनेट चल्न बन्द हुनेछ तर ब्यालेन्स सुरक्षित रहनेछ।

२. सेवा कार्यान्वयनको समयतालिका

नेपाल टेलिकमले यो नयाँ प्रणालीलाई विभिन्न चरणमा लागू गर्दैछ:

USSD मार्फत: मोबाइलबाट कोड डायल गरेर डेटा प्याकेज लिने ग्राहकहरूका लागि यो सुविधा ३ देखि ५ दिनभित्र उपलब्ध हुनेछ।

एनटीसी एप (NTC App): टेलिकमको मोबाइल एप प्रयोग गर्ने ग्राहकहरूले एक सातादेखि १० दिनभित्र यस सुधारात्मक परिवर्तनको अनुभव गर्न पाउनेछन्।

३. ‘वान टाइम केवाईसी’ (One Time KYC) र झन्झटमुक्त सेवा

अहिले कुनै पनि नयाँ सेवा लिनुपर्दा वा सिम कार्ड सम्बन्धी काम गर्दा पटक-पटक आफ्नो परिचय पत्र र विवरण बुझाउनुपर्ने बाध्यता छ। यसलाई अन्त्य गर्न नेपाल टेलिकमले ‘वान टाइम केवाईसी’ प्रणाली लागू गर्दैछ।

यस प्रणालीअन्तर्गत:

ग्राहकले एकपटक आफ्नो विवरण (KYC) डिजिटल रूपमा प्रमाणित गराएपछि, भविष्यमा अन्य सेवा लिँदा पुनः कागजात बुझाइरहनु पर्दैन।

यो व्यवस्था आगामी ३० दिनभित्र पूर्ण रूपमा कार्यान्वयन गर्ने लक्ष्य राखिएको छ। यसले सरकारी डिजिटल नेपाल फ्रेमवर्कलाई समेत सहयोग पुर्‍याउनेछ।

४. सबै सेवा अनलाइन: सिम प्राप्तिदेखि स्वामित्व हस्तान्तरणसम्म

मन्त्रालयको १० बुँदे सुधारात्मक कार्ययोजनाअन्तर्गत नेपाल टेलिकमका सेवाहरूलाई पूर्ण रूपमा डिजिटल बनाइँदैछ। अब ग्राहकहरूले सामान्य कामका लागि पनि टेलिकमको कार्यालयमा लाइन बस्नुपर्ने छैन।

आगामी दिनमा निम्न सेवाहरू अनलाइनमार्फत उपलब्ध हुनेछन्:

ई–सिम (e-SIM) वितरण: नयाँ प्रविधिको ई-सिम सहजै अनलाइनबाट प्राप्त गर्न सकिनेछ।

हराएको सिम पुनः प्राप्ति: सिम हराएमा अनलाइन आवेदन दिएर प्रक्रिया अगाडि बढाउन सकिनेछ।

स्वामित्व हस्तान्तरण: सिम कार्ड एक व्यक्तिको नामबाट अर्कोमा सार्ने प्रक्रियालाई पनि डिजिटल बनाइँदैछ।

गुनासो व्यवस्थापन: ग्राहकका समस्याहरूलाई छिटो सम्बोधन गर्न अनलाइन पोर्टललाई थप प्रभावकारी बनाइनेछ।

५. फोरजी (4G) सेवाको गुणस्तर र थप फ्रिक्वेन्सी

नेपालमा फोरजी प्रयोगकर्ताको संख्या बढे पनि यसको गति र स्थायित्वलाई लिएर धेरै गुनासोहरू आउने गरेका छन्। मन्त्रालयले यसलाई गम्भीरतापूर्वक लिँदै नीतिगत परिमार्जनको तयारी गरेको छ।

आगामी ३० दिनभित्र आवश्यक नीति संशोधन गरी नेपाल टेलिकमलाई थप फ्रिक्वेन्सी उपलब्ध गराइनेछ। यसबाट:

इन्टरनेटको स्पिड (Speed) बढ्नेछ।

नेटवर्क ‘ड्रप’ हुने समस्या कम हुनेछ।

दुर्गम क्षेत्रमा समेत फोरजीको पहुँच र गुणस्तर सुधार हुनेछ।

६. एकल बिन्दु सेवा सहायता कक्ष (Single Point Service Desk)

नेपाल टेलिकमका कार्यालयहरूमा ग्राहकलाई अलमल हुन नदिन र छिटो सेवा प्रदान गर्न ‘एकल बिन्दु सेवा सहायता कक्ष’ स्थापना गरिने भएको छ। यो सहायता कक्ष सबै क्षेत्रीय र शाखा कार्यालयहरूमा रहनेछ, जहाँबाट ग्राहकले एउटै काउन्टरमार्फत आफ्ना सम्पूर्ण समस्या र जिज्ञासाको समाधान पाउनेछन्।

७. नेपाली दूरसञ्चारमा नयाँ शासकीय व्यवस्थापन

सञ्चारमन्त्रीको १० बुँदे कार्ययोजनाले नेपाल टेलिकमलाई सरकारी संस्थाको पुरातन छविबाट बाहिर निकालेर एक आधुनिक, प्रतिस्पर्धी र ग्राहक-मैत्री संस्था बनाउने उद्देश्य राखेको छ।

नतिजामा आधारित यो प्रणालीले कर्मचारीहरूको जवाफदेहिता बढाउने र सेवा प्रवाहमा हुने ढिलासुस्तीलाई अन्त्य गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

नेपाल टेलिकममा हुन लागेका यी सुधारहरू आम नेपाली उपभोक्ताका लागि निकै सुखद छन्। विशेषगरी डेटा सकिएपछि पैसा नकाटिने र सबै सेवा अनलाइन हुने कुराले नेपालको डिजिटल यात्रालाई अर्को उचाइमा पुर्‍याउनेछ।

सरकारी स्वामित्वको संस्था भए पनि प्रविधि र सेवामा निजी क्षेत्रसँग प्रतिस्पर्धा गर्न सक्ने गरी भइरहेका यी प्रयासहरू प्रशंसनीय छन्।

For more: Nepal Telecom One-Time KYC